27 dk okuma13 Mayıs 20265.283 kelime

NACE Kodu Nedir? Sanayi Firmaları İçin NACE Kodları ve Sektör Eşleştirme Rehberi

NACE kodu yalnızca bir istatistik etiketi değil; doğru tedarikçi bulmanın en hızlı arama anahtarıdır. Bu rehber NACE Rev. 2'yi tedarik gözüyle anlatır.

Yazar RehberSanayi Editör EkibiGüncelleme 13 Mayıs 2026

NACE Kodu Nedir? Sanayi Firmaları İçin NACE Kodları ve Sektör Eşleştirme Rehberi

Kısa Cevap

NACE kodu, Avrupa Birliği'nin ortak ekonomik faaliyet sınıflandırma sistemidir; bugün yürürlükteki sürümü NACE Rev. 2'dir. Bir firmanın yaptığı işi tek bir sayısal kodla tanımlar. Türkiye'de TÜİK ve Ticaret Sicil Müdürlükleri tarafından atanır. Tedarikçi aramada NACE kodu, sektör adından çok daha keskin bir filtredir; "metal işleyen firma" yerine "metallerin makinede işlenmesi (C.25.62)" diyebilmenizi sağlar.

Bu Rehber Kimler İçin?

Bu yazıyı dört tür okuyucu için yazdık. Birincisi, ilk kez tedarikçi araştıran satın alma uzmanları; sektör adlarının yetersiz kaldığı, "talaşlı imalat" ile "metal şekillendirme" arasındaki farkı pratikte nasıl ayıracağını öğrenmek isteyenler. İkincisi, yeni firma kuran ya da faaliyet konusunu güncelleyen sanayicilerin, kuruluş aşamasında doğru NACE kodunu seçmesi gerekiyor; yanlış kodla başlamak hem teşvik başvurularını hem de istatistiksel görünürlüğü etkiler. Üçüncüsü, mevcut bir firmanın faaliyet kapsamını genişleten ortaklar; yan faaliyetlerin NACE'de nasıl ifade edildiğini bilmek gerekir. Dördüncüsü, sektör araştırması yapan analistler, danışmanlar ve ihracatçı birlikleri; bir pazarın büyüklüğünü ve dağılımını kavramak için NACE bazında düşünmek standart yöntemdir.

Rehberi okuduğunuzda NACE'nin neyi söylediğini, daha da önemlisi neyi söylemediğini ayırt edebileceksiniz. Kod bulma, kod sorgulama, kodla arama yapma adımlarının her birinde hangi resmi kaynağa başvuracağınızı bileceksiniz. Sektör adı ile NACE kodu arasındaki "çevirinin" pratik yollarını göreceksiniz. Bu yüzden rehberin başında bir NACE sözcüğüne değil, doğrudan kullanım örneklerine yer verdik.

İçindekiler

  • [1. NACE Nedir? Tanım, Tarihçe ve Türkiye'deki Uygulaması](#1-nace-nedir-tanim-tarihce-ve-turkiyedeki-uygulamasi)
  • [2. NACE Rev. 2'nin Hiyerarşik Yapısı](#2-nace-rev-2nin-hiyerarsik-yapisi)
  • [3. NACE Rev. 2 vs NACE Rev. 2.1](#3-nace-rev-2-vs-nace-rev-21)
  • [4. NACE Kodu Bir Firmaya Nasıl Atanır?](#4-nace-kodu-bir-firmaya-nasil-atanir)
  • [5. NACE Kodu ile Tedarikçi Aramanın Doğru Yolu](#5-nace-kodu-ile-tedarikci-aramanin-dogru-yolu)
  • [6. Sık Karşılaşılan Sektör → NACE Eşleştirmeleri Tablosu](#6-sik-karsilasilan-sektor--nace-eslestirmeleri-tablosu)
  • [7. NACE Kodu Sorgulama: Eurostat RAMON, TÜİK ve Ticaret Sicil](#7-nace-kodu-sorgulama-eurostat-ramon-tuik-ve-ticaret-sicil)
  • [8. NACE'nin Sınırları: Neyi Söylemez?](#8-nacenin-sinirlari-neyi-soylemez)
  • [9. RehberSanayi'de NACE Kodu ile Firma Aramayı Nasıl Yaparsınız?](#9-rehbersanayide-nace-kodu-ile-firma-aramayi-nasil-yaparsiniz)
  • [10. Yaygın Hatalar ve Nasıl Önlenir](#10-yaygin-hatalar-ve-nasil-onlenir)
  • [11. Sık Sorulan Sorular](#11-sik-sorulan-sorular)
  • [12. Sonuç + CTA](#12-sonuc--cta)
  • [Anahtar Kavramlar / Terimler Sözlüğü](#anahtar-kavramlar--terimler-sozlugu)

1. NACE Nedir? Tanım, Tarihçe ve Türkiye'deki Uygulaması

NACE, Fransızca "Nomenclature statistique des Activités économiques dans la Communauté Européenne" ifadesinin kısaltmasıdır; Türkçe karşılığı "Avrupa Topluluğu'nda Ekonomik Faaliyetlerin İstatistiki Sınıflaması" olarak geçer. Yani NACE bir lisans, bir vergi rejimi ya da bir ihracat etiketi değildir; tamamen istatistiksel sınıflandırma amacıyla geliştirilmiş, ekonomik faaliyetleri ortak bir dile çeviren bir kataloglama sistemidir.

Sınıflandırmanın amacı basittir: Avrupa Birliği üyesi ve aday ülkelerin istatistik kurumları, "sanayi" gibi yumuşak bir kavramı raporlarken aynı şeyi kastetsin. "Plastik üreticisi" ifadesi bir ülkenin istatistiğinde her şeyi, başka bir ülkenin istatistiğinde sadece ham polimer üretenleri kapsıyorsa karşılaştırma anlamını yitirir. NACE bu kavramsal kaymayı önler. Bunun için her ekonomik faaliyete tek bir sayısal kod verir ve bu kodu Eurostat tarafından merkezi olarak yayımlar.

Türkiye, NACE Rev. 2'yi 2008 itibarıyla benimsedi. Bu tarihten sonra yeni kurulan firmalara ana faaliyetlerini ifade eden NACE Rev. 2 kodları atanmaya başlandı; eski NACE Rev. 1.1 kodları aşamalı olarak güncellendi. Türkiye'de pratikte kodun verilme süreci şöyle işler: Bir firma ticaret siciline tescil olurken, faaliyet konusu beyanına karşılık gelen NACE kodu Ticaret Sicil Müdürlüğü tarafından sisteme girilir. Bu kayıt TOBB ortak veri tabanına, TÜİK'in iş kayıt sistemine ve nihayetinde Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın firma verilerine yansır. Yani Türkiye'de bir firmanın NACE kodu tek bir merkezde değil, birbirine bağlı bu üç sistem üzerinden tutulur.

NACE'nin temel kaynağı, Eurostat'ın yönettiği RAMON nomenclature sunucusudur. Resmi NACE Rev. 2 tanımına şu adresten ulaşırsınız: https://ec.europa.eu/eurostat/ramon/nomenclatures/index.cfm?TargetUrl=DSP_NOM_DTL_VIEW&StrNom=NACE_REV2. Bu adres her kodun resmi başlığını, kısa tanımını, neyi kapsadığını ve neyi dışarıda bıraktığını verir. Türkçe çeviriler için TÜİK'in yayımladığı NACE Rev. 2 sınıflama kılavuzu kullanılır; iki kaynak birbirinin aynısıdır, sadece dilleri farklıdır.

NACE'nin uluslararası akrabası ISIC'tir (International Standard Industrial Classification). ISIC, Birleşmiş Milletler tarafından tutulur ve global ölçekte aynı işi yapar. NACE, ISIC'in dört haneli yapısını miras alır ama Avrupa ekonomisine özgü detaylar için bazı sınıfları daha ince ayırır. Bu yüzden uluslararası karşılaştırma yapan analistler genellikle NACE 4 haneli kodu ile ISIC 4 haneli kodu yan yana koyar.

2. NACE Rev. 2'nin Hiyerarşik Yapısı

NACE Rev. 2'nin yapısını anlamadan kodu doğru kullanmak mümkün değildir. Yapı, dört kademeli bir hiyerarşidir ve her kademe bir öncekini daha incelterek ifade eder. Bu mantığı bilen biri için bilinmeyen bir kodu okumak, tanımadığı bir telefon numarasının ülke kodundan ülkeyi tahmin etmek kadar kolaylaşır.

İlk kademe Section adıyla anılır ve tek harfle gösterilir. A'dan U'ya kadar 21 ana sektör vardır. Bunlardan A "Tarım, ormancılık ve balıkçılık", B "Madencilik ve taşocakçılığı", C "İmalat", D "Elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi", E "Su temini, atık yönetimi", F "İnşaat" gibi yüksek seviyeli kümeleri ifade eder. Sanayi firmalarının büyük bölümü C — yani imalat — sectionunda toplanır; geri kalanı maden firmaları için B'ye, inşaat ekipmanı için F'ye, enerji üretimine bağlı tesisler için D'ye dağılır.

İkinci kademe Division kademesidir; iki haneli sayıyla yazılır. Section harfini ve iki haneli divisionu birleştirince C.10 (Gıda ürünleri imalatı), C.20 (Kimyasal maddelerin imalatı), C.25 (Metal ürünleri imalatı), C.28 (Makine ve ekipman imalatı) gibi ana sanayi dallarına ulaşırız. Türkiye sanayi firmalarının çoğu kendisini bu kademede tanır; çünkü ticaret odası raporları ve TÜİK çıktıları genellikle iki haneli division düzeyinden raporlanır.

Üçüncü kademe Group adı verilir ve üç haneli sayıyla yazılır (iki haneli divisionun açılımıdır). Örneğin C.25 (Fabrikasyon metal ürünleri) divisionunun altında C.25.5 (Metallerin dövülmesi, preslenmesi, baskılanması ve haddelenmesi), C.25.6 (Metallerin işlenmesi ve kaplanması), C.25.7 (Çatal-bıçak, el aletleri imalatı), C.25.9 (Diğer fabrikasyon metal ürünler) gibi gruplar yer alır. Bir tedarik analistinin gerçek "sektör hissesi" hesabı genellikle bu üç haneli düzeyde başlar.

Dördüncü ve en kritik kademe Class kademesidir; dört haneli sayıyla yazılır. Bir örnek üzerinden tüm hiyerarşiyi açalım: C → 25 → 25.6 → 25.62 (Metallerin makinede işlenmesi). Bu son satır, CNC tornalama, CNC freze ve genel talaşlı imalatla uğraşan firmaları kapsayan sınıftır. Aynı şekilde C → 22 → 22.2 → 22.29 (Diğer plastik ürünlerin imalatı) plastik enjeksiyon firmalarının önemli bölümünü tanımlar. C → 23 → 23.7 → 23.70 (Taş ve mermerin kesilmesi, şekillendirilmesi ve bitirilmesi) ise mermer-doğaltaş işleme firmalarını kapsar.

Bu noktada bir editör notu eklemek gerekir: 4 haneli class kademesine inmek hem zorunlu hem değerlidir. Zorunludur çünkü gerçek üreticiler ile aracılar/satıcılar bazen aynı üç haneli grupta görünür; ayrım dört haneli sınıfta netleşir. Değerlidir çünkü iki firma arasında "biz aynı işi yapıyoruz" varsayımı, ancak iki tarafın da aynı 4 haneli class koduna ait olduğunda istatistiksel olarak doğrudur.

Eurostat NACE Rev. 2'nin altında bazı ülke uyarlamaları, 5-6 haneli sub-class kademeleri de tutar (örneğin Almanya'nın WZ 2008'i, Birleşik Krallık'ın SIC 2007'si gibi). Türkiye TÜİK uygulamasında resmi NACE Rev. 2 sınıfı 4 hanede son bulur; ulusal düzeyde 5-6 haneli ek detay birkaç istatistiksel raporda kullanılır ama "firmanın NACE kodu" denince herkes 4 haneli sınıfı anlar.

3. NACE Rev. 2 vs NACE Rev. 2.1

Eurostat, NACE'yi yaklaşık 15 yılda bir günceller. Rev. 1 1970 yılında, Rev. 1.1 2002 yılında, Rev. 2 ise 2008 yılında yürürlüğe girdi. Son güncel sürüm olarak Eurostat tarafından NACE Rev. 2.1 kabul edildi ve AB istatistiklerinde 2025 itibarıyla aşamalı olarak kullanılmaya başlandı. Türkiye bu geçişe paralel ilerlemekle birlikte, bu metnin yayımlandığı dönemde sahadaki çoğu firma hâlâ NACE Rev. 2 kodu altında raporlanmaktadır. Pratik karar şu: NACE Rev. 2'yi referans almaya devam edin; Rev. 2.1 ile farklılaşan kodları ayrıca takip edin.

Rev. 2.1'in getirdiği değişiklikler büyük ölçüde üç başlık altında toplanır. Birincisi, dijital ekonomiyle ilgili faaliyetler — bulut bilişim, veri merkezi işletmeciliği, dijital içerik üretimi gibi alanlar — yeniden gruplanmıştır. İkincisi, döngüsel ekonomi ve geri dönüşümle ilgili sınıflar daha ince ayrılmıştır; örneğin atık geri dönüşümü ile ikincil hammadde üretimi ayrı sınıflar haline gelmiştir. Üçüncüsü, bazı hizmet sektörlerinin sınırları yeniden çizilmiştir. İmalat sektörünün (Section C) ana iskeleti büyük ölçüde aynı kalmış, ancak bazı sınıfların başlıkları rafine edilmiş, az sayıda yeni sınıf eklenmiş, az sayıda sınıf birleştirilmiştir.

Tedarik tarafında bu değişikliklerin etkisi sınırlı ve aşamalıdır. Bir alıcı için pratik öneri net: arama yaparken NACE Rev. 2 kodunu girin; sonuç beklenenden dar gelirse Eurostat'ın yayımladığı Rev. 2 → Rev. 2.1 dönüşüm tablosundan eşdeğer Rev. 2.1 kodunu kontrol edin. Resmi dönüşüm tablosu Eurostat RAMON sunucusunda yayımlanır ve her iki yöne (Rev. 2 → Rev. 2.1 ve Rev. 2.1 → Rev. 2) eşleştirme verir.

Bir firma açısından da panik gerekmez. Türkiye Ticaret Sicil sistemi yeni sürüme geçtiğinde mevcut firmaların kodları otomatik olarak eşlenecek; eşleşmenin doğrudan bire bir olduğu durumlarda hiçbir işlem gerekmeyecek, ayrıştırma yapılan az sayıda alanda ek bir beyan istenecektir. Bu yüzden bu rehber boyunca verdiğimiz tüm 4 haneli örnek kodlar NACE Rev. 2 üzerinden yazılmıştır; geçiş tamamlandığında metni güncelleyeceğiz.

4. NACE Kodu Bir Firmaya Nasıl Atanır?

Türkiye'de NACE kodu, bir firmanın kendi kendine seçtiği bir etiket değildir; sicil prosedürünün içine yerleşmiştir. Süreç adım adım şöyledir.

Kuruluş aşamasında. Limited şirket, anonim şirket ya da gerçek kişi tacir olarak ticaret siciline tescil olurken firma, faaliyet konusunu sicile beyan eder. Sicil memuru bu beyanı Eurostat'tan türetilmiş Türkçe NACE Rev. 2 sınıflama listesiyle karşılaştırır ve uygun ana faaliyet koduna karar verir. Beyan açıkça birden fazla kod gerektiriyorsa ana faaliyet ve yan faaliyet ayrımı yapılır; ana faaliyet tek bir 4 haneli koddur, yan faaliyetler birden fazla olabilir.

Ana faaliyet kavramı. Mevzuatta ana faaliyet, "firmanın katma değerinin en büyük bölümünü yarattığı faaliyet" olarak tanımlanır. Eurostat NACE Rev. 2 metodolojisi de aynı tanımı kullanır. Pratikte bir firma %60 metal işleme, %30 boya kaplama, %10 montaj yapıyorsa ana faaliyet kodu C.25.62 (metallerin makinede işlenmesi) olur; C.25.61 (metallerin işlenmesi ve kaplanması) ile C.28 alt sınıflarındaki ilgili kodlar yan faaliyet olarak yazılabilir.

NACE değişikliği. Bir firma zamanla faaliyet ağırlığını değiştirebilir. CNC işleme yapan bir firma yıllar içinde komple makine imalatına geçerse ana faaliyet kodunu C.25.62'den C.28'in uygun sınıfına taşıması gerekir. Bu değişiklik sicilde yapılır; yeni ana faaliyet beyanı tescil edilir ve TOBB-TÜİK ortak veri tabanına yansır. Vergi dairesi de bu değişikliği görmek ister; çünkü teşvik kapsamları, KDV oranı uygulamaları ve istatistiksel raporlamalar NACE'ye bağlıdır.

Çoklu NACE kodları. Bir firmanın yalnızca bir ana faaliyeti vardır, ama yan faaliyet sayısı sınırlı değildir. Yan faaliyetler resmi sicilde yer alır ve resmi belgelerde dipnot olarak görünür. Yan faaliyetler sayesinde, ana faaliyetiyle tanımlanan firmalar arasında "fakat bu firma şu da yapıyor" şeklinde aramalar mümkün hale gelir. Örneğin ana faaliyeti C.25.62 olan bir firma yan faaliyet olarak C.25.50 (metallerin dövülmesi) tutuyorsa, hem talaşlı imalat hem dövme tedarikçisi arayan alıcılar için aday olarak çıkar.

Sicil değişikliklerinin gecikmesi. Sahada en sık karşılaşılan sorun, firmanın gerçekte yıllar önce iş alanını değiştirmiş olmasına rağmen sicildeki ana NACE kodunun güncellenmemiş olmasıdır. NACE kodu eski olduğunda firma istatistikte yanlış kategoride sayılır, sektör araştırmalarında görünmez, NACE bazlı tedarikçi aramalarında atlanır. Bu yüzden iyi yönetilen firmalar her bir-iki yılda bir resmi faaliyet beyanını ve NACE kodunu gözden geçirir; bu bizim sürekli verdiğimiz tavsiyelerden biridir.

Doğrulamada üçlü kaynak. Türkiye'de bir firmanın NACE kodunun "gerçekten doğru" olduğunu üç noktadan doğrulayabilirsiniz: Ticaret sicil gazetesindeki tescil özetleri, TÜİK iş kayıt sistemi (firma bazlı sorgu kamuya açık değildir ama agregat raporlar üzerinden tutarlılık görülebilir), ve TOBB'un üye firma bilgileri. Bu üç kaynak arasında çelişki çıkıyorsa en güncel ticaret sicil kaydı esas alınır.

5. NACE Kodu ile Tedarikçi Aramanın Doğru Yolu

Bir alıcı için NACE'nin değeri, "sektör adı" gibi puslu bir kavramı keskin bir sayısal filtreye çevirebilmesidir. Ama bu filtreyi etkili kullanmak için bazı sezgileri edinmek gerekir.

Birinci ilke: 4 haneli class düzeyine inin. Tedarikçi araması 2 haneli division düzeyinde başlatılabilir ama orada bırakılmamalıdır. "Plastik üretiyorum" diyen 200 firma içinde gerçekte plastik enjeksiyon yapan, plastik üretip satan, plastik kalıp imal eden ve plastik ürün ticareti yapan ayrı firmalar olabilir. C.22 divisionunda kalan bir arama hepsini aynı kovaya koyar; C.22.29 sınıfı sadece enjeksiyon üreticilerini, C.22.21 sınıfı plastik levha-tabaka-film-tüp imal edenleri ayrı görür. Aynısı C.25 ve C.28 için de geçerlidir.

İkinci ilke: Yan faaliyet kodlarına da bakın. Bir tedarikçinin ana faaliyeti CNC işleme (C.25.62) olabilir; ama yan faaliyetinde C.28.41 (metal işleme makinelerinin imalatı) varsa, sadece talaş kaldırmıyor, talaşlı imalat makinesi de yapıyor demektir. Bu, alıcının ihtiyacına göre kritik bilgi olabilir. RehberSanayi gibi sistematik kataloglarda iyi firma profilleri yan faaliyet NACE kodlarını da listeleyebilmelidir.

Üçüncü ilke: NACE ile coğrafyayı birleştirin. NACE kodu firmanın ne yaptığını söyler; nerede yaptığını söylemez. Tedarik tarafında lojistik maliyetler ve müşteriye yakınlık önemliyse, NACE filtresinin yanına şehir veya OSB filtresi eklenmelidir. "Bursa OSB içinde C.29.32 kodlu firmalar" gibi bir arama, otomotiv yan sanayi tedarikçilerini en hızlı şekilde getirir.

Dördüncü ilke: NACE ile büyüklük arasında doğrudan ilişki kurmayın. Bir firmanın NACE kodu, o firmanın kapasitesi, sertifikası, çalışan sayısı ya da ihracat hacmi hakkında bilgi vermez. NACE eşleştirilmiş bir aday listesi, alıcı için sadece bir başlangıç noktasıdır; nihai eleme firma profilindeki kapasite, makine parkı ve sertifika alanlarıyla yapılır. Bunu kayıtlı doğrulanmış firma rehberi üzerinden kontrol etmek doğru yaklaşımdır.

Beşinci ilke: Yatay sektörlerde birden fazla NACE'yi birleştirin. Bazı arz alanları tek bir NACE koduna sığmaz. "Otomotiv yan sanayi" örneği bunun en bilinenidir: alıcı tarafında talaşlı imalat (C.25.62), saç şekillendirme (C.25.50), plastik enjeksiyon (C.22.29), kauçuk parça imalatı (C.22.19), boya-yüzey işlem (C.25.61), motorlu kara taşıtları için parça imalatı (C.29.32) — hepsi farklı NACE altındadır ama hepsi otomotiv yan sanayicidir. Arama yaparken bu kodları bir küme olarak ele almak gerekir.

Bu beş ilkeyi disiplinle uygulayan bir alıcı, NACE filtresinden geçen ilk 20 firmadan ortalama 5'inin gerçekten teklif vereceği seviyeye ulaşır. Disiplinsiz kullananlar 100 firma içinden 5 firmayı bulmaya çalışır; aradaki fark zamandır.

6. Sık Karşılaşılan Sektör → NACE Eşleştirmeleri Tablosu

Aşağıdaki tablo, Türkiye sanayisinde sık karşılaşılan sektör adlarının NACE Rev. 2'deki en yakın hiyerarşik karşılığını gösterir. Bu liste eksiksiz değildir; amacı en sık yapılan eşleştirme hatalarını önlemektir. Resmi tanım için her zaman Eurostat RAMON sunucusu esas alınmalıdır.

Yaygın sektör adıSectionDivisionEn yaygın Class (4 hane)Notlar
CNC işleme / talaşlı imalatC25C.25.62 (Metallerin makinede işlenmesi)Yan faaliyet olarak C.28.41 (talaşlı imalat makineleri) eklenebilir.
Saç metal şekillendirme / presC25C.25.50 (Metallerin dövülmesi, preslenmesi, baskılanması ve haddelenmesi)Üç haneli C.25.5 grubunun tek class'ıdır.
Yüzey işlem / boya / kaplamaC25C.25.61 (Metal işleme; metallerin işlenmesi ve kaplanması)Sertifikalandırma alıcılar için kritik kriter.
Plastik enjeksiyonC22C.22.29 (Diğer plastik ürünlerin imalatı)Tek bir enjeksiyon kodu yoktur; tüm enjeksiyon firmaları bu sınıfa düşer.
Plastik levha / film / tüpC22C.22.21 (Plastik levha, tabaka, tüp ve profil imalatı)Ham plastik üretimi C.20.16'dadır, karıştırılmamalıdır.
Kauçuk parça imalatıC22C.22.19 (Diğer kauçuk ürünleri imalatı)İç ve dış lastik imalatı C.22.11'dir.
Mermer ve doğaltaş işlemeB / C08 / 23C.23.70 (Taş ve mermerin kesilmesi, şekillendirilmesi ve bitirilmesi)Madenden çıkarma B.08.11'dir, işleme C.23.70'dir; iki ayrı kod.
Tekstil dokumaC13C.13.20 (Dokuma)Dokuma öncesi iplik C.13.10, sonrası terbiye C.13.30'dur.
Hazır giyimC14C.14.13 (Diğer dış giyim eşyaları imalatı)İç giyim C.14.14, iş giysisi C.14.12'dir.
Otomotiv yan sanayi (parça)C29C.29.32 (Motorlu kara taşıtları için diğer parça ve aksesuarlar)Komple aracın kendisi C.29.10'dur; karıştırılmamalıdır.
Tarım makineleriC28C.28.30 (Tarım ve ormancılık makinelerinin imalatı)Konya ekosistemi büyük ölçüde bu sınıfta yoğunlaşır.
Gıda işlemeC10C.10.x (Gıda alt sınıfı ürüne göre değişir)Et C.10.1, balık C.10.2, sebze C.10.3, süt C.10.5, fırın C.10.7, vb.
İçecek üretimiC11C.11.x (İçecek alt sınıfı ürüne göre)Maden suyu C.11.07, bira C.11.05.
Elektrik panosu imalatıC27C.27.12 (Elektrik dağıtım ve kontrol cihazları imalatı)Trafo C.27.11, kablo C.27.32'dir.
Mobilya imalatıC31C.31.x (Ürüne göre değişir)Mutfak C.31.02, ofis C.31.01, yatak C.31.03.

Bu tabloyu okurken iki noktayı hatırlatmak isteriz. Birincisi, çoklu NACE: bir firma birden fazla satıra eş zamanlı olarak ait olabilir; ana faaliyeti hangi satırsa istatistikte oraya yazılır. İkincisi, ham madde-işleme ayrımı: B (madencilik) ile C (imalat) arasındaki sınır, "yer altından çıkarmak" ile "çıkarıldıktan sonra işlemek" arasındaki sınırdır. Aynı firma her ikisini yapıyorsa, hangi faaliyet katma değerin büyük bölümünü oluşturuyorsa o, ana NACE'ye karar verir.

Sektör adı ile NACE arasındaki "çeviri" işini sistematik yapmak için, RehberSanayi'de sektör bazlı sanayi firmaları listesine her sektör için karşılık gelen NACE kodları eklenmiştir. Bu sayede sektör adından NACE'ye, NACE'den sektör adına geçiş tek tıkla yapılabilir.

7. NACE Kodu Sorgulama: Eurostat RAMON, TÜİK ve Ticaret Sicil

NACE kodu sorgulamanın üç farklı amacı olabilir: bir kodun resmi tanımını öğrenmek, bir firmanın atanmış kodunu öğrenmek ve bir sektör adına karşılık gelen kodu bulmak. Üçü için farklı kaynaklar uygundur.

Bir kodun resmi tanımını öğrenmek için: Eurostat RAMON. RAMON, Eurostat'ın resmi nomenclature sunucusudur. NACE Rev. 2 sınıflandırması burada yayımlanır. Adres: https://ec.europa.eu/eurostat/ramon/nomenclatures/index.cfm?TargetUrl=DSP_NOM_DTL_VIEW&StrNom=NACE_REV2. Sayfa açıldığında 21 Section harfi listelenir; bir harfin üzerine tıklandığında o sectionun altındaki tüm division-group-class hiyerarşisi açılır. Her class düzeyinin yanında "Detail" linki, sınıfın resmi başlığını, açıklamasını, "kapsar" listesini ve "kapsamaz" listesini gösterir. "Kapsamaz" listesi karar verirken çoğu zaman "kapsar" listesinden daha aydınlatıcıdır. Türkçe karşılıkları için TÜİK'in NACE Rev. 2 sınıflandırma kılavuzu yayını kullanılabilir; içerik aynı, dil farklıdır.

Bir firmanın atanmış kodunu öğrenmek için: ticaret sicil gazetesi ve firma resmi belgeleri. Bir firmanın NACE kodu, ticaret sicil gazetesindeki tescil özetinde geçer. Firma kendi belgelerinden (sicil tasdiknamesi, faaliyet belgesi, vergi levhası) ortak veri tabanı çıktısını alabilir. Üçüncü taraf bir alıcı, firmaya bu belgelerin bir kopyasını istemek suretiyle NACE kodunu net olarak doğrulayabilir. RehberSanayi profillerinde doğrulanmış firmalar için NACE kodu, ana faaliyet ve yan faaliyetler birlikte gösterilir; firmanın kendisi profilini güncelledikçe kod da güncellenir.

Bir sektör adına karşılık gelen kodu bulmak için: çapraz sözlükler. Eurostat RAMON bir "alphabetical index" yayımlar; anahtar kelime girince kelimenin NACE Rev. 2 hangi class'ına denk geldiğini gösterir. TÜİK Türkçe versiyon için benzer bir alfabetik indeksi kendi sınıflama kılavuzu içinde sunar. Bu indeksin sınırı, ürün adıyla faaliyet adı arasındaki farktan kaynaklanır: "vana" bir ürün adıdır, NACE açısından üretilen yer C.28.14 (Diğer musluk ve vana imalatı) sınıfıdır; ama "vana" kelimesi tek başına bütün vana kullanımlarına işaret etmez. Bu yüzden sözlük üzerinden tek anahtar kelimeyle sonuca varmak yerine, ürünü kim ürettiyse o üretici faaliyeti hangi NACE'ye düşer diye bakmak daha güvenlidir.

TÜİK iş kayıt sisteminin sınırı. TÜİK iş kayıt sistemi bir firmanın NACE kodunu kayıt altında tutar; ama bu sistemin kamuya açık bir "firma bazlı sorgulama" arayüzü yoktur. Yani sistemde "ABC LTD ŞTİ'nin NACE kodu nedir?" diye doğrudan arama yapamazsınız; agregat raporlardan sektör dağılımlarına ulaşabilirsiniz. Firma bazlı NACE bilgisi için ya firmanın kendi belgelerine ya da ticaret sicil kayıtlarına bakılır.

Bu süreçleri tek tek yapmak yerine RehberSanayi'nin sunduğu NACE kodu eşleştirme haritası içinden başlamak, doğrulanmış firmalara doğrudan NACE bazlı erişim sağlar; bu özellikle çoklu kod araştırmalarında çok zaman kazandırır.

8. NACE'nin Sınırları: Neyi Söylemez?

NACE bir sınıflandırmadır; ne bir kalite belgesi ne bir kapasite raporu ne bir sözleşme. Bu yüzden NACE'nin söylediğinin sınırını net görmek, bir alıcının NACE'yi hatalı kullanmaktan kaçınmasını sağlar.

NACE sertifikayı söylemez. Bir firmanın ISO 9001, IATF 16949, CE belgesi, ihracat yetkisi, gıda güvenliği sertifikası gibi belgeleri var mıdır — bu bilgiler NACE'de yer almaz. İki firma aynı C.25.62 koduna sahip olabilir; biri tam donanımlı kalite yönetim sistemine sahipken diğeri hiçbir sertifika tutmuyor olabilir.

NACE kapasiteyi söylemez. Bir firmanın üretim kapasitesi (yıllık ton, parça/ay, çalışan sayısı, makine sayısı, vardiya yapısı) NACE'de bulunmaz. Aynı kod altındaki iki firma 10 çalışanlı bir atölye ile 500 çalışanlı bir fabrika olabilir.

NACE mülkiyet yapısını söylemez. Bir firmanın yerli mi yabancı sermayeli mi olduğu, holding bağı, grup şirket yapısı NACE'de yer almaz. Bu bilgiler sicil ortaklık kayıtlarında tutulur.

NACE ihracat-ithalat profilini söylemez. Bir firmanın hangi ülkelere mal sattığı, hangi ülkelerden hammadde aldığı, ihracat hacmi NACE'de yoktur. Bu veriler gümrük ve TİM (Türkiye İhracatçılar Meclisi) sistemlerinden gelir.

NACE kalite veya ürün uygunluğunu söylemez. İki firma C.22.29 kodunda olsun. Bir tanesinin enjeksiyon kalıpları otomotiv tier 1 onayına sahip, diğerinin değil — bunu NACE'den çıkaramazsınız. NACE size "bu firma plastik enjeksiyon yapıyor" der; "bu firmanın enjeksiyonu sizin parçanız için uygun" demez.

NACE'nin sınırlarını bilmek, NACE'yi etkili kullanmanın önkoşuludur. NACE doğru kullanıldığında "kim ne yapıyor" sorusunun en hızlı cevabıdır. Ama "kim ne kadar iyi yapıyor" sorusunun cevabı sertifika alanlarında, makine parkı listelerinde, referans projelerde, ihracat geçmişinde aranır. Bu yüzden bizim önerimiz şudur: aramaya NACE ile başla, kararı firma profilinin tamamıyla ver.

Bu prensibi pratiğe dökmek için, Organize Sanayi Bölgesi haritası üzerinden NACE filtrelemesi yapıldıktan sonra firmaların kapasite ve sertifika alanları mutlaka tek tek incelenmelidir.

9. RehberSanayi'de NACE Kodu ile Firma Aramayı Nasıl Yaparsınız?

RehberSanayi'de NACE kodu bazlı arama iki yoldan başlar: doğrudan kod ile (/nace/{kod}) ya da NACE kodu eşleştirme haritası üzerinden.

Doğrudan kod ile başladığınızda, örneğin C.25.62 kodu için yazdığınız sayfa açıldığında karşınıza üç bölüm gelir. Birincisi, kodun resmi tanımı (Eurostat NACE Rev. 2 başlığı ve TÜİK Türkçe karşılığı). İkincisi, o kod altında doğrulanmış RehberSanayi firmalarının listesi; her firma için kart üzerinde temel bilgiler ve profil linki gösterilir. Üçüncüsü, bu kodla ilişkili sektör sayfaları (Türkçe sektör adlarıyla); örneğin C.25.62 ile "metal işleme" ve "talaşlı imalat" sektör sayfaları ilişkilidir.

Burada şeffaf olmamız gereken bir editöryal karar var. RehberSanayi, her NACE kodu için ayrı bir sayfa açmaz. Bir NACE kodu sayfasının kamuya açılması ve arama motorlarına indekslenmesi için iki eşiğin geçilmesi gerekir. Birincisi, o NACE kodunun Türkçe tanım metni dolu olmalıdır; bir başlık ve kod, kullanışlı bir sayfa yapmaz. İkincisi, o NACE koduna eşleşmiş en az 5 doğrulanmış firma olmalıdır. Bu eşik (DEC-011 NACE gate olarak iç dokümantasyonda geçer) dört nedenle uygulanır:

  1. Kullanıcıya değer: Bir sayfada tek bir firma ya da hiç firma yoksa o sayfa kullanıcı için faydasızdır; aramada karşısına çıkmaması daha doğrudur.
  2. Doorway sayfa riski: Boş NACE sayfalarını yığınla yayınlamak, arama motorlarının "doorway page" olarak algılayacağı bir sinyal yaratır; sitenin geneline zarar verir.
  3. Bakım yükü: 600+ NACE kodu üzerinde "her sayfa güncel ve dolu" sözünü tutmak ancak veriyle dolu kodlara odaklanınca anlamlı olur.
  4. Tedarik kalitesi: 5 firma eşiği, alıcıya en azından bir rekabetçi teklif karşılaştırması yapma şansını garanti eder.

Eşik geçilmediğinde sayfa hâlâ açıktır — yani inbound bağlantısı olan biri sayfaya ulaşır — ama noindex, follow etiketiyle yayınlanır ve sitemap içinde yer almaz. Eşik geçildiğinde sayfa otomatik olarak index, follow haline döner ve sitemap'e eklenir. Yani sayfanın görünürlüğü içerik kalitesine bağlı, manuel bir karara değil.

NACE kodu eşleştirme haritası üzerinden başladığınızda, eşiği geçmiş tüm NACE kodlarının düzenli bir listesini görürsünüz. Bu liste hem doğrudan arama hem de "sektörümde hangi NACE kodları kullanılıyor" sorusunun cevabı için faydalıdır.

Eğer kendi firmanız henüz katalogda değilse, firmanızı NACE kodu ile kayıt edin; kayıt sırasında 4 haneli NACE kodunuzu doğrudan seçebilirsiniz. Yan faaliyet kodları profilin ileri sekmesinde tutulur ve aramada görünür.

10. Yaygın Hatalar ve Nasıl Önlenir

Sahada en sık karşılaştığımız NACE hatalarını bir liste halinde sunuyoruz; her birinin nasıl önleneceğini birlikte yazdık.

Hata 1: Yanlış NACE kodu atama. Firma kuruluşunda sicil memuruyla yapılan ön görüşmede faaliyet konusu anlatılırken seçim ana faaliyete değil, ilk akla gelen tek bir ürüne göre yapılır. Sonra firma yıllarca yanlış istatistik kovasında sayılır. Önleme: kuruluşta üç-beş yıllık iş planı düşünülerek ana faaliyet seçilir; aday kodun Eurostat RAMON tanım sayfası açılır ve "kapsamaz" listesi de okunur.

Hata 2: Eski NACE Rev. 1.1 kodu kullanma. Bazı eski yayınlar, eski raporlar, hatta bazı eski şirket içi belgeler hâlâ NACE Rev. 1.1 numaralarını taşıyor olabilir. Bunlar 2008'den beri yürürlükten kalkmıştır. Bir 4 haneli kod gördüğünüzde, sınıf başlığı şu anki Eurostat NACE Rev. 2 başlığıyla eşleşmiyorsa eski kod kullanılıyor demektir. Önleme: her belgeyi okurken kullanılan sürümü kontrol edin; hızlı bir doğrulama için kodu Eurostat RAMON üzerinde aratın.

Hata 3: Çoklu kod ilişkilerini görmezden gelme. Bir firmanın sadece ana faaliyet koduna bakıp, "demek ki bu firma sadece şunu yapıyor" varsayımına gitmek yan faaliyetleri kaçırmaktır. Önleme: önemli kararlardan önce firmanın hem ana hem yan faaliyet kodlarını isteyin; resmi faaliyet belgesinde her ikisi de yazar.

Hata 4: 4 haneye inmeden arama yapma. "C.22 plastik tedarikçileri" diye arama yapıldığında ham polimer üreticisi, plastik enjeksiyoncu, plastik ticareti yapan firma aynı sonuçta görünür. Önleme: aramaya başlarken 4 haneli class belirleyin; gerekirse birden fazla 4 haneli class'ı küme olarak kullanın.

Hata 5: Sektör adı ile NACE kodu arasında bire bir karşılık varsaymak. "Tekstil sektörü" ifadesi NACE'de C.13 ve C.14 divisionlarına yayılır; biri kumaş, diğeri hazır giyim. "Otomotiv sektörü" C.29 (ana üretim) ile C.45 (toptan/perakende) arasında bölünmüştür ve NACE imalat tarafında çoğu otomotiv yan sanayi aslında C.25, C.22 ya da C.27 altında raporlanır. Önleme: sektör adından NACE'ye geçerken yukarıdaki [Bölüm 6 tablosunu](#6-sik-karsilasilan-sektor--nace-eslestirmeleri-tablosu) referans alın.

Hata 6: NACE'yi vergi rejimi sananlar. NACE bir vergi rejimi belirtmez. Vergi rejimi ayrı bir mevzuatla, NACE'den bağımsız olarak (ama kısmen NACE'ye dayanarak) tanımlanır. KDV oranı NACE'den değil, ürün-hizmet listesinden gelir. Önleme: vergi sorularını NACE'ye değil, ürünün ait olduğu GTIP'e (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu) ya da KDV oran listesine sorun.

Hata 7: NACE kodunu istatistik dışında kullanmak. NACE bir lisans sistemi değildir. "C.25.62 kodum varken C.28.41 işine girebilir miyim?" sorusunun mevzuat cevabı yoktur — NACE buna karar vermez, sicil-faaliyet beyanı ve gerekiyorsa sektörel yasalar karar verir. Önleme: faaliyet alanı genişletmesini her zaman ticaret siciline yansıtın; NACE'yi sicile uyacak şekilde güncelleyin, tersi değil.

Hata 8: Sicilde eski kodla devam etmek. Bir firma yıllar içinde işini değiştirir ama sicil güncellenmez; firma istatistiklerde yanlış kategoride sayılır. NACE bazlı tedarikçi aramalarında atlanır. Önleme: yılda bir kez NACE kontrolü yapın; ana faaliyet değiştiyse sicil güncellemesi yapın.

Hata 9: NACE'yi tek başına yeterli görmek. NACE bir başlangıç filtresidir; karar değil. NACE filtresinden geçen firmaları sertifika, kapasite, referans projeleriyle ayrıca elemezseniz NACE size yetmemiş demektir. Önleme: NACE filtresinden sonra firma profilinin tamamına bakın; kayıtlı şehir bazında üretici listeleri firmanın coğrafi konumunu ve OSB bağını ek bir filtre olarak verir.

Hata 10: Eurostat RAMON yerine üçüncü taraf NACE sözlüklerine güvenmek. İnternette NACE'yi listeleyen pek çok ikincil kaynak vardır; bunlar bazen güncel olmaz, bazen yanlış başlık taşır. Önleme: bağlayıcı bir karar verirken her zaman Eurostat RAMON ya da TÜİK resmi sınıflama kılavuzunu açın.

11. Sık Sorulan Sorular

Soru: NACE kodu nedir?

NACE kodu, Avrupa Birliği'nin "Avrupa Topluluğu'nda Ekonomik Faaliyetlerin İstatistiki Sınıflaması" sisteminin kısaltmasıdır. Bir firmanın yaptığı işi ortak bir dilde tanımlayan, dört kademeli (Section → Division → Group → Class) bir kod hiyerarşisidir. Türkiye'de NACE Rev. 2 sürümü kullanılır; firmaya kod, ticaret siciline tescil aşamasında atanır. Tedarik tarafında bir firmanın faaliyetini sayısal olarak filtrelemenin standart yoludur.

Soru: NACE Rev. 2 ile NACE Rev. 2.1 arasındaki fark nedir?

NACE Rev. 2 2008'de yürürlüğe girmiş, hâlâ Türkiye'de sahadaki çoğu firmanın altında raporlandığı sürümdür. NACE Rev. 2.1, Eurostat tarafından AB istatistiklerinde 2025 itibarıyla aşamalı olarak kullanılmaya başlanan yenilenmiş sürümdür. Değişiklikler özellikle dijital ekonomi, döngüsel ekonomi ve bazı hizmet sektörlerinde yoğunlaşır. İmalat sektörünün iskeleti büyük ölçüde aynıdır; bir alıcı için sürümler arası kayma bugün için sınırlıdır ama Eurostat'ın yayımladığı resmi Rev. 2 ↔ Rev. 2.1 dönüşüm tablosu üzerinden kontrol önerilir.

Soru: NACE kodu kim verir?

Türkiye'de NACE kodu firmaya, ticaret siciline tescil aşamasında Ticaret Sicil Müdürlüğü tarafından, beyan edilen faaliyet konusuna karşılık olarak atanır. Bu kayıt TOBB ortak veri tabanına ve TÜİK iş kayıt sistemine yansır. Yani üç sistem birbirine bağlı bir bütündür; ana otorite ticaret sicilidir ama veri TÜİK ve TOBB'da da tutulur. Eurostat ise NACE sınıflandırmasının kendisini (kod listesini ve tanımları) yayımlar; tek tek firmaların kodunu atamaz.

Soru: Bir firmanın birden fazla NACE kodu olabilir mi?

Evet, yan faaliyet biçiminde. Bir firmanın yalnızca bir ana faaliyet kodu olur — bu kod, firmanın katma değerinin büyük bölümünü yarattığı faaliyettir. Yan faaliyetler için ek NACE kodları beyan edilebilir ve sicilde dipnot olarak tutulur. Yan faaliyetler resmi belgelerde görünür ve NACE bazlı aramalarda firmayı ek kovalara dahil eder. Bir firma %60 metal işleme, %30 yüzey kaplama, %10 montaj yapıyorsa ana NACE kodu metal işleme sınıfı olur; yüzey kaplama ve montaj yan faaliyet olarak listelenir.

Soru: NACE kodu nasıl sorgulanır?

Üç farklı sorgulama vardır. Bir kodun resmi tanımı için Eurostat RAMON sunucusu (https://ec.europa.eu/eurostat/ramon/nomenclatures/index.cfm?TargetUrl=DSP_NOM_DTL_VIEW&StrNom=NACE_REV2) ya da TÜİK NACE Rev. 2 sınıflama kılavuzu kullanılır. Bir firmanın atanmış kodu için ticaret sicil gazetesindeki tescil özeti ya da firmanın faaliyet belgesi-vergi levhası baz alınır. Bir sektör adından NACE'ye geçmek içinse RAMON'un alfabetik indeksi ya da bu rehberin Bölüm 6 tablosu kullanılır.

Soru: NACE kodu ile vergi rejimi arasında bağ var mıdır?

Doğrudan bağ yoktur. NACE bir vergi rejimi belirlemez. Vergi rejimi (KDV oranı, gelir/kurumlar vergisi, teşvik kapsamı) ayrı bir mevzuatla ve kısmen NACE'ye dayanan başka listelerle düzenlenir. Bir KDV oranı, NACE koduna değil ürün-hizmet listesine bağlıdır. Teşvik kapsamları bazı durumlarda NACE'ye referans verir ama doğrudan eşleştirme değildir. Bu yüzden vergi konuları için NACE değil, ilgili vergi mevzuatı esas alınmalıdır.

Soru: 4 haneli NACE class düzeyine inmek neden önemlidir?

Çünkü gerçek farklılık 4 haneli sınıfta görünür. Üst kademelerde (Section, Division, Group) çok farklı işleri yapan firmalar aynı kovaya düşebilir. Örneğin C.22 divisionunda hem ham plastik üreticisi hem plastik enjeksiyoncu hem plastik levha imalatçısı vardır; tedarik tarafında bunlar farklı tedarikçilerdir. 4 haneli class (C.22.21, C.22.29 gibi) bu firmaları ayırır ve aramanızı tedarikçi tipine kilitler. Üst kademeyle aramayı bıraktığınızda 200 firma çıkar, 4 haneye indiğinizde 30 doğru aday kalır.

Soru: Sektör adı ile NACE kodu arasındaki ilişkiyi nasıl kuruyorum?

Sektör adından NACE'ye geçişin en güvenli yolu, sektörün ürünleri-hizmetleri üzerinden faaliyet tanımına gitmektir. "Tekstil sektörü" desek, tekstil ürünleri üreten faaliyet NACE C.13'tür; hazır giyim üretimi NACE C.14'tür; tekstil ticareti NACE G'dedir. Yani "sektör" bir kullanım dilidir; NACE bir faaliyet dilidir. İkisini doğru kuran sözlük Eurostat RAMON alfabetik indeksi, TÜİK Türkçe kılavuzu ve bu rehberin Bölüm 6 tablosudur. RehberSanayi'de bu eşleştirme her sektör sayfasında zaten yapılır.

Soru: RehberSanayi'de NACE kodu bazlı arama nasıl çalışır?

İki giriş noktası vardır. Doğrudan kod ile /nace/{kod} adresinden başlanır; kod sayfası açılır, kodun tanımı, o kodda doğrulanmış firmalar ve ilişkili sektör sayfaları görünür. Alternatif olarak NACE kodu eşleştirme haritasından (/nace/sitemap.xml) eşiği geçmiş tüm kodların listesi görülür. Yayımlanan NACE kodu sayfaları için iki şart vardır: kodun Türkçe tanımı dolu olmalı ve en az 5 doğrulanmış firma o koda eşlenmiş olmalıdır. Şart geçilmediğinde sayfa hâlâ erişilebilir kalır ama noindex ile yayınlanır ve sitemap'e dahil edilmez; şart geçildiğinde otomatik olarak index haline döner.

Soru: NACE kodu yetersiz kalırsa hangi başka kriterleri kullanmalıyım?

NACE kodu firmanın "ne yaptığını" söyler; ama "ne kadar iyi yaptığını", "ne kadar büyük yaptığını" ya da "kalite belgelerine sahip mi" sorularına cevap vermez. Bu yüzden NACE filtresinden sonra şu kriterler eklenmelidir: kalite sertifikaları (ISO 9001, IATF 16949, CE, sektör özel belgeler), üretim kapasitesi (yıllık ton/parça, çalışan sayısı, makine parkı listesi), referans projeler ve müşteri grupları, ihracat profili, OSB içinde olup olmadığı, coğrafi konum-lojistik mesafe, fiyat-teslim süresi performansı. NACE bir başlangıçtır; kararı bu kriterlerle birlikte verirsiniz.

12. Sonuç + CTA

NACE kodu, sanayi tedarikinde "ne yapan firma" sorusunun en hızlı cevabıdır. Yapı dört kademeden ibarettir; 4 haneli class düzeyine inmek, sektör adı ile faaliyet adı arasındaki sisi kaldıran tek pratik yoldur. Türkiye'de kod ticaret sicili tarafından atanır, TÜİK ve TOBB veri tabanlarına yansır, Eurostat RAMON sunucusu üzerinden resmi tanım her zaman doğrulanır.

Bir alıcı için bu rehberin pratik özeti şudur: aramaya 4 haneli NACE ile başlayın, yan faaliyet kodlarına da bakın, NACE filtresine coğrafyayı (şehir ya da OSB) ekleyin, NACE'nin söylemediği — sertifika, kapasite, referans — kriterleri firma profilinde tek tek doğrulayın. Bu disiplinle çalışan bir alıcı, NACE filtresinden geçen ilk 20 adaydan 5'inden teklif alabileceği bir tedarikçi havuzuna saatler içinde ulaşır.

RehberSanayi tarafında biz bu işin altyapısını dürüst tutmaya gayret ediyoruz: doğrulanmış firma sayısı yetersiz olan kodlar için sayfa açıyoruz ama noindex ile yayınlıyoruz; sayfa yalnızca veri dolduğunda aramada görünüyor. Bu kararın amacı, alıcının her zaman karşılaştırma yapabileceği firma sayısına sahip NACE sayfaları görmesidir.

Aramayı başlatmak için iki kestirme yol var. Birincisi, NACE kodu eşleştirme haritası üzerinden eşiği geçmiş tüm kodların listesini görebilir, kendi 4 haneli kodunuza tıklayarak doğrulanmış firma listesine ulaşabilirsiniz. İkincisi, doğrulanmış firma rehberi üzerinden ad-soyad-şehir-OSB filtrelemesi yapabilirsiniz. Eğer kendi firmanız henüz katalogda değilse, firmanızı NACE kodu ile kayıt edin; ana faaliyet ve yan faaliyet kodlarını doğrudan profilinizde tutabilirsiniz.

Anahtar Kavramlar / Terimler Sözlüğü

NACE. Nomenclature statistique des Activités économiques dans la Communauté Européenne — Avrupa Topluluğu'nda Ekonomik Faaliyetlerin İstatistiki Sınıflaması. Eurostat tarafından yayımlanan, ekonomik faaliyetleri sayısal olarak kataloglayan sistem.

NACE Rev. 2. 2008'den itibaren yürürlükte olan ve Türkiye'de sahada hâlâ en yaygın kullanılan NACE sürümü. Dört kademeli (Section, Division, Group, Class) hiyerarşi.

NACE Rev. 2.1. Eurostat tarafından AB istatistiklerinde 2025'ten itibaren aşamalı olarak kullanıma giren yeni sürüm. Özellikle dijital ekonomi ve döngüsel ekonomi alanlarında ayrıştırmalar getirir.

RAMON. Eurostat'ın nomenclature (sınıflandırma) sunucusu. NACE'nin resmi başlığı, tanımı, kapsadığı ve kapsamadığı alanlar burada yayımlanır.

Section. NACE'nin en üst kademesi; A'dan U'ya kadar 21 ana sektör. Sanayinin çekirdeği C (İmalat) sectionudur.

Division. NACE'nin ikinci kademesi; iki haneli sayı. C.10, C.13, C.25, C.28 gibi.

Group. NACE'nin üçüncü kademesi; üç haneli sayı. C.25.5, C.25.6 gibi.

Class. NACE'nin en alt ve en kritik kademesi; dört haneli sayı. C.25.62, C.22.29, C.23.70 gibi. Tedarikçi araması bu kademede yapılır.

Ana faaliyet. Bir firmanın katma değerinin büyük bölümünü oluşturduğu faaliyet; tek bir NACE class koduyla ifade edilir.

Yan faaliyet. Ana faaliyet dışında firmanın yürüttüğü faaliyetler; birden fazla NACE kodu ile beyan edilir ve sicilde tutulur.

TÜİK. Türkiye İstatistik Kurumu. NACE Rev. 2 Türkçe sınıflama kılavuzunu yayımlar ve iş kayıt sisteminde firmaların NACE kodlarını tutar.

Ticaret Sicil Müdürlüğü. Firmaya tescil sırasında NACE kodunu atayan resmi otorite. Sicil değişiklikleri NACE kodunu da etkiler.

TOBB. Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği. Ortak veri tabanı sayesinde NACE kodları TÜİK ile uyumlu tutulur.

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. Sanayi sicili sistemini yürüten bakanlık; firmaların faaliyet kapsamı ve NACE kayıtları kapsamında ilave bir kayıt katmanı tutar.

ISIC. International Standard Industrial Classification. NACE'nin uluslararası akrabası; Birleşmiş Milletler tarafından yönetilir. NACE'nin 4 haneli yapısı büyük ölçüde ISIC ile uyumludur.

GTIP. Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu. Ürünün gümrük sınıfıdır — NACE değildir. NACE faaliyet, GTIP ürün sınıflandırmasıdır; ikisi farklı sistemlerdir ve birbirinin yerine kullanılmaz.

Sık Sorulan Sorular

Bu Rehber Kimler İçin?
Bu yazıyı dört tür okuyucu için yazdık. Birincisi, ilk kez tedarikçi araştıran satın alma uzmanları; sektör adlarının yetersiz kaldığı, "talaşlı imalat" ile "metal şekillendirme" arasındaki farkı pratikte nasıl ayıracağını öğrenmek isteyenler. İkincisi, yeni firma kuran ya da faaliyet konusunu güncelleyen sanayicilerin, kuruluş aşamasında doğru NACE kodunu seçmesi gerekiyor; yanlış kodla başlamak hem teşvik başvurularını hem de istatistiksel görünürlüğü etkiler. Üçüncüsü, mevcut bir firmanın faaliyet kapsamını genişleten ortaklar; yan faaliyetlerin NACE'de nasıl ifade
1. NACE Nedir? Tanım, Tarihçe ve Türkiye'deki Uygulaması?
NACE, Fransızca "Nomenclature statistique des Activités économiques dans la Communauté Européenne" ifadesinin kısaltmasıdır; Türkçe karşılığı "Avrupa Topluluğu'nda Ekonomik Faaliyetlerin İstatistiki Sınıflaması" olarak geçer. Yani NACE bir lisans, bir vergi rejimi ya da bir ihracat etiketi değildir; tamamen istatistiksel sınıflandırma amacıyla geliştirilmiş, ekonomik faaliyetleri ortak bir dile çeviren bir kataloglama sistemidir.
4. NACE Kodu Bir Firmaya Nasıl Atanır?
Türkiye'de NACE kodu, bir firmanın kendi kendine seçtiği bir etiket değildir; sicil prosedürünün içine yerleşmiştir. Süreç adım adım şöyledir.
8. NACE'nin Sınırları: Neyi Söylemez?
NACE bir sınıflandırmadır; ne bir kalite belgesi ne bir kapasite raporu ne bir sözleşme. Bu yüzden NACE'nin söylediğinin sınırını net görmek, bir alıcının NACE'yi hatalı kullanmaktan kaçınmasını sağlar.
9. RehberSanayi'de NACE Kodu ile Firma Aramayı Nasıl Yaparsınız?
RehberSanayi'de NACE kodu bazlı arama iki yoldan başlar: doğrudan kod ile (/nace/{kod}) ya da NACE kodu eşleştirme haritası üzerinden.

Bu Yazıdaki Sektörler

Sektör hub sayfasında firma rehberi, OSB konumlanması ve NACE verisi ile devam edin.

Sonraki adım

Bu yazıdaki konularla ilgili firmaları dizinde inceleyebilir veya firmanızı dizine ekleyebilirsiniz.

İhale Radar Bülteni

Diğer ihalelerini kaçırmayın

EKAP sonuçlarından derlenen haftalık özet: kazanan firmalar, sözleşme bedelleri ve sektör kırılımları her hafta e-postanızda. Ücretsiz, tek tıkla ayrılabilirsiniz.

Geçmiş bültenlere göz atın →

Çift onay: doğrulama maili göndereceğiz. Adresiniz üçüncü kişilerle paylaşılmaz.

Diğer İçgörüler

Tümünü Gör →

İşletmenizi Dijitalleştirin

Firmanıza web sitesi, otomasyon ve yazılım çözümleri mi lazım?

Kurumsal web tasarım, CRM & müşteri takibi, süreç otomasyonu ve size özel yazılım geliştirme — sanayide dijital dönüşümün teknoloji ortağı K-ONTECH.

Projenizi Konuşalım